Top

İnovasyon Denetimi/Check Up’ı Nedir?

İnovasyon Denetimi/Check Up’ı Nedir?

Denetim, bir inovasyon programını inşa etmeye başlamadan önce yapılması gereken ilk çalışma olarak tanımlanabilir. Denetim, özünde şirketin mevcut yapısında inovasyon ile ilgili var olan unsurlarını tespit etmek için yapılmaktadır. Dolayısı ile, “Sıfırdan başlamaktan ise, var olanın üzerine inşa etmek daha kolaydır.” sözünü unutmayalım. En kısa tanımı ile inovasyon denetimi, bir firmanın bu alandaki ihtiyaçlarını, olası zayıf ve güçlü yanlarını ve inovasyon performansını etkileyen tüm faktörlere ilişkin fırsatları ve tehditleri tespit etmede kullanılan bir yöntemdir.

 

İnovasyon Denetimi / Check-Up’ı & 3 Amacı!

 

İnovasyon Denetimi, firmanın inovatif performansını etkileyen koşulları göz önüne alınarak uygun metriklerin tespit edilmesi ve inovasyon sürecinde yer alan aktörlerin katıldığı bir çalışma ile niteliksel ve niceliksel sonuçların elde edilmesi şeklinde özetlenebilir. Denetimin birbirine tesir eden üç amacı vardır. Amaçlarından biri, elde edilen sonuçları analiz ederek şirketin en öncelikli ihtiyaçlarını tespit etmektir. Diğeri, mevcut güçlü yönlerinden yola çıkarak önündeki fırsatları en iyi şekilde değerlendirmesini kolaylaştırmaktır. Bir diğeri ise, şirketin atması gereken en önemli adımları belirlemek ve önceliklendirmektir.

 

İnovasyon programı başlatılmadan denetim yapılması, programın şirketin gerçek ihtiyaçlarına göre şekillenmesini sağlamaktadır. Çoğu şirketin piyasada uyguladığı strateji ya belirsizdir ya da çok eski dönemlerden beri revize edilmemiştir. Denetim sırasında şirketin konuya yaklaşımı, çok sayıda farklı parametre açısından incelenebilmektedir. Böylelikle de, şirket stratejisinde var olan bazı boşlukları tespit etmek de mümkün hale gelebilmektedir.

 

İletişimin Önemi!

 

İnovasyon denetiminin, ileride hayata geçirilecek inovasyon sürecinin ilk aşaması olduğunun ve çalışanların bu sürece katılmaları gerektiğinin şirket içerisinde duyurulması önemlidir. Birim yöneticilerinin gerekli motivasyonu sağlayabilmek için, inovasyon denetimi yapılması konusundaki ihtiyacı ve denetimin faydalarını kendi birimlerine anlatmaları gerekmektedir. Yönetim, inovasyon denetimine hangi neden ile karar verilmiş olur ise olsun, inovasyon denetimi sürecine başlamak için gereken zamanı ayırarak bu süreci desteklemeli, kabullenmeli ve takip etmelidir. Şirket yönetiminin denetim sürecine aktif katılımı önemlidir. Üst yönetimin katılmadığı bir denetim sürecinde, şirket içerisinde yer alan tüm paydaşların denetimi sahiplenmesi ve denetimin başarılı olmasını mümkün değildir.

 

Ekibin Önemi!

 

İnovasyon denetimini yapacak ekibin oluşturulmasına gelince, inovasyon denetiminin tek bir günde sürat ile uygulanabilecek bir yöntem olmadığı unutulmamalıdır. Her halukarda, ekip içerisinde bir görev dağılımı yapılması gerekmektedir. Dolayısı ile, inovasyon denetim ekibine, farklı bakış açılarını yansıtacak ve şirket içerisinde iletişimi kuvvetli yöneticilerin dahil edilmesi kritiktir. İnovasyon dinamiklerini anlayabilmek için, firmayı, gerçek bir ekosistem gibi birbiri ile ilişkili pek çok faktörden etkilenen yaşayan bir organizma olarak görmek ve incelemek önemlidir.

 

Kurumiçi Girişimcilik, Açık İnovasyon ve Kurum Kültürüne Yönelik Doğru Soru Tipleri:

 

Şirket içerisinde inovasyon açısından ihtiyaçları tespit edecek anket, şirketin kurumiçi girişimcilik ve açık inovasyon kabiliyetlerini ortaya çıkarmalıdır. Ayrıca, mümkün ise, şirketin inovasyon kültürü açısından da durumunu ortaya çıkarması gerekmektedir. Kurumiçi girişimcilik kabiliyetinin en önemli göstergesi, şirket içerisinde halihazırda personelin fikirlerini toplamaya yönelik bir altyapı olup olmadığıdır. Eğer, böyle bir altyapı veya en azından fiziksel olarak bir dilek kutusu veya intranet üzerinden fikir, öneri toplama altyapısı kurulmuş ise, toplanan fikirlerin kime gittiğini veya nasıl analiz edildiğini tespit etmeye yönelik şu şekilde sorular sormakta yarar vardır:

 

Acaba, toplanan fikirler arasından bugüne kadar hayata geçirilen olmuş mudur? Hayata geçirme kararını kim vermektedir? Fikir toplama sistemi hangi mantık ile işlemektedir ve arkasında bir strateji var mıdır? Personel kendi aklına gelen fikirleri mi göndermektedir? Yoksa, yönetim belirlenmiş bir amaca, konuya veya temaya göre mi bu fikirleri toplamaktadır? Aklına işi ile ilgili yeni bir fikir gelen çalışanların başvuracağı bir yer var mıdır?

 

Şirketin açık inovasyon kabiliyetinin ölçülmesi için de, benzer sorulardan yola çıkılabilir. Çalışanların, şirket içerisinde bir yenilik ihtiyacı doğduğu zaman, buna çözüm bulmak için dış kaynakları kullanıp kullanmadıklarının tespit edilmesi önemlidir. Söz konusu dış kaynaklar kimlerdir? Tedarikçiler, bayiler, müşteriler, startup’lar, öğrenciler veya üniversite çevreleri ile ortak çözüm arandığı durumlar olmuş mudur? Dışarıdan gelen ve şirkete yenilik katabilecek potansiyeli olan fikirleri kim değerlendirmektedir? Çalışanların ve yöneticilerin dıştan gelen çözümlere bakış açısı nedir? Dışa yönelik gerçek bir arayış var mıdır? Yoksa, dışarıdan gelen fikirler birer tesadüften mi ibarettir?

 

Esasında, şirketin inovasyon alanında iç ve dış kaynakları kullanım kabiliyeti üçüncü unsur olan kültürde saklıdır. Örneğin, şirketin inovasyon yapmak için dış kaynakları kullanıp kullanmadığını araştırır iken, sadece evet veya hayır ile cevaplanabilecek basit ve teknik soruların yanı sıra, çalışanların ve özellikle yöneticilerin bakış açılarını anlamaya yardımcı olacak sorular da sormak gerekmektedir. İnovasyon yapar iken, dış kaynakları kullanamayan şirketlerde çoğu zaman, yöneticilerin “not invented here (burada icat edilmedi)” bakış açısına sahip olduklarını görmekteyiz.

 

Diğer bir değiş ile, dış kaynakları daha önce kullanmamış, yararını görmemiş ve sadece kullanılabileceğini bilmeyen yöneticilerin şirket dışarıdan gelen fikirlere yaklaşımı şu şekilde oluyor: “Onlar kim ki? Bizim işimizden ne anlar? Bu zaten yapılabilecek bir şey olsa idi, biz burada yapardık.” Dolayısı ile, mantıkları ve yaklaşımları ile son derece kapalı olabiliyorlar. Bunun için de, soruları hazırlar iken veya soruları sözlü olarak sorar iken, soruların başında veya sonunda “Neden? Peki siz bu konuda ne düşünüyorsunuz? Sizce çözüm nedir? Siz olsanız nasıl çözerdiniz?” gibi eklemeler yapmayı unutmayın.

 

Sonuç

 

Şirketin inovasyon kültür seviyesini ölçer iken, kişilere inovasyondan ne anladıklarını sormayı da unutmamak gerekiyor. Tabi burada daha önceki bölümlerde bahsettiğimiz sebeplerden dolayı, çalışanların mükemmel cevaplar vermelerini beklemek yanlış olur. Fakat, verecekleri cevaplar şirkette gerçekten bir inovasyon kültürü olup olmadığının en iyi göstergesi olacaktır. Şirketlerinde İnovasyon kültürünün olduğunu söyleyen yöneticilere sorulması gereken soruların başında ise, şirketlerinin belirlenmiş bir inovasyon stratejisi olup olmadığıdır. Ortada belirlenmiş bir strateji var ise, söz konusu strateji hedeflere dönüştürülmüş müdür? Veya en azından yazılı hale getirilip çalışanlar ile paylaşılmış mıdır? İnovasyon stratejisi olan şirketlerde, çalışanların böyle bir stratejiyi duyup duymadığının sorgulanması gerekiyor. Sonuç olarak, soru olarak yöneltilen her bir parametre, inovasyon denetiminin istenen sonucu vermesi açısından büyük önem arz etmektedir.